Jak dochodzi do zapylania pomidorów?
Pomidory nalezą do roślin samopylnych, czyli jeden kwiat zawiera zarówno pręciki, jak i słupek, dlatego nie potrzebuje obecności pszczół, aby wydać owoce. Aby doszło do zapylenia, pyłek musi zostać przeniesiony z pręcików na znamię słupka. Zazwyczaj wystarczy delikatne poruszenie kwiatem. W uprawie gruntowej zadanie to wykonuje wiatr, natomiast w tunelach i szklarniach sytuacja wygląda nieco inaczej, ponieważ ruch powietrza jest ograniczony.
Dlaczego pomidory kwitną, a nie zawiązują owoców?
Jeżeli pomidory kwitną, ale nie tworzą owoców, trzeba sprawdzić warunki panujące w tunelu lub szklarni.
Najlepsze warunki do zapylania pomidorów występują przy temperaturze od 20 do 27 stopni Celsjusza. Gdy temperatura spada poniżej 15 stopni lub przekracza 30 stopni, pyłek może stracić zdolność kiełkowania. W efekcie kwiaty pozostają niezapylone i nie tworzą owoców, tylko zasychają i opadają.
Bardzo ważna jest też dobra wentylacja tunelu czy szklarni. Stały ruch powietrza pomaga pyłkowi dostać się tam, gdzie powinien. Dlatego w ciepłe dni warto regularnie otwierać drzwi i okna, również nocą. Przy okazji łatwiej utrzymać odpowiednią temperaturę i ograniczyć nadmierną wilgotność.
Zbyt wysoka wilgotność to jeden z najczęstszych powodów problemów z zawiązywaniem owoców. Jeżeli podczas kwitnienia wilgotność utrzymuje się na poziomie około 70 proc. lub wyższym, pyłek zaczyna się sklejać. W takiej sytuacji nie może swobodnie osypywać się na słupek, a zapylenie staje się utrudnione.
Ważne: Zbyt duża wilgotność w tunelu nie tylko utrudnia zapylanie, ale powoduje też, że para skrapla się na wewnętrznej stronie dachu, po czym opada na pomidory. To prosta droga do szybkiego rozwoju chorób grzybowych.
Dla zapylania pomidorów niekorzystne jest również bardzo suche powietrze, które może powodować zasychanie kwiatów.
Podczas kwitnienia pomidorów trzeba zadbać też o odpowiednią wilgotność. Choć krzaki mają silny system korzeniowy, regularne podlewanie jest szczególnie ważne podczas upałów. Pomidory należy podlewać rzadziej, ale za to obficie, przeważnie co 4-5 dni, w czasie upałów nawet 2-3 razy w tygodniu, bezpośrednio na glebę, wcześnie rano lub późnym popołudniem. Pod każdy krzak powinno trafić od 2 do 4 litrów wody.
Ważne: Należy unikać moczenia liści, aby zapobiec chorobom grzybowym.
Problem z zawiązywaniem owoców może pojawić się również wtedy, gdy rośliny otrzymują za dużo azotu. W takiej sytuacji pomidory skupiają się na produkcji liści i pędów zamiast owoców. Jednocześnie kwiaty mogą wytwarzać mniej pyłku potrzebnego do skutecznego zapylenia. Więcej o odpowiednim nawożeniu pomidorów w poniższym artykule.
Jak pomóc pomidorom zawiązać owoce?
Jeżeli kwiaty zaczynają opadać, a owoców nie widać, warto wspomóc proces zapylania. Najprostszym sposobem jest delikatne potrząsanie krzakami lub gronami kwiatowymi. Wystarczy robić to co 2-3 dni, najlepiej w godzinach przedpołudniowych.
Jeszcze lepiej działa szczoteczka elektryczna do zębów. Nie przykłada się jej bezpośrednio do kwiatów, tylko na chwilę do łodyżki grona kwiatowego. To metoda podobna do działania trzmieli, które zapylają pomidory przez wibracje.
Przy pojedynczych roślinach wiele osób stosuje też mały pędzelek lub patyczek higieniczny, aby ręczne przenieść pyłek na słupek. Naszym zdaniem pomidory zdecydowanie lepiej zapylać poprzez potrząsanie, gdyż pędzelek może nie dotrzeć tam gdzie trzeba, albo pyłek może zostać na pędzelku, zamiast trafić na słupek.
Do zapylania pomidorów pomocne mogą być również wspomniane wcześniej trzmiele. Są one powszechnie wykorzystywane i sprzedawane do zapylania upraw. Owady te nawet przelatując w pobliżu kwiatów wywołują lekkie drgania, które ułatwiają osypywanie się pyłku i zapylania kwiatów.
Jak ograniczyć przegrzewanie szklarni?
Podczas letnich upałów temperatura w szklarni może bardzo szybko przekraczać bezpieczny poziom, dlatego wielu ogrodników od lat stosuje prosty sposób polegający na bieleniu dachu i ścian szklarni wapnem. Dzięki temu wnętrze mniej się nagrzewa. Dobrym sposobem jest również zastosowanie białej włókniny lub siatek cieniujących.
Pamiętajmy też, aby szczególnie w bardzo gorące dni pozostawić otwarte drzwi i okna tunelu lub szklarni, a jeżeli warunki na to pozwalają, zapewnić stały dostęp świeżego powietrza także nocą.
Doświadczona redaktorka i wydawca online, od lat związana z mediami branżowymi, zwłaszcza w obszarze budownictwa, wnętrz, biznesu i gospodarki. Specjalizuje się w SEO, marketingu treści i mediach internetowych. Autorka licznych artykułów i wywiadów. Prywatnie miłośniczka kotów, pasjonatka jazdy na rowerze i długich rozmów z ciekawymi ludźmi.